Spraakproblemen? Logopedie kan helpen!

Tips
21 november 2014

Als Parkinsonpatiënt kunt u het zwaar voor de kiezen krijgen. Door het stijver worden van de spieren ontstaan vaak problemen op het gebied van de spraak. U wordt bijvoorbeeld slechter verstaanbaar door een zachte en/of hese stem en gaan binnensmonds, mompelend, monotoon en/of steeds sneller praten.

Daarbij heeft een Parkinsonpatiënt vaak last van het “Parkinsonmasker” verminderde mimiek en de voorovergebogen houding die het maken van oogcontact bemoeilijkt…

Al deze stoornissen kunnen ervoor zorgen dat u in een sociaal isolement raakt. Bovendien heeft u kans op ondervoeding. Om het niet zo ver te laten komen, is logopedie een optie.

De logopedist weet alles van spraak, taal, stem, gehoor, kauwen en slikken. Veel logopedisten hebben een specialisatie in werken met Parkinsonpatiënten. Ondervindt u een of meer van de genoemde problemen, dan kunnen zij u wellicht helpen met een behandeling of therapie. Logopedie zit in het basispakket van de zorgverzekeringen dus uw behandeling wordt vergoed.

Er zijn verschillende spraakproblemen te onderscheiden:

Probleem: verstaanbaarheid

Mogelijke oplossingen: Lee Silverman Voice Treatment (LSVT) en Pitch Limiting Voice Treatment (PLVT)

De LSVT focust op het vergroten van de luidheid en daarmee de verstaanbaarheid. Patiënten oefenen intensief op het verkrijgen van een krachtigere ademstroom, daarmee een betere stembandtrilling en dus meer stemgeluid. De PLVT probeert de invloed van spierstijfheid op het spreken te verminderen en ongewenste bijeffecten van harder praten (zoals nog meer spierspanning) te voorkomen of beperken. Beide therapieën zijn kortdurend en intensief (4-8 weken).

Probleem: kauwen en slikken

Mogelijke oplossing: gerichte logopedische aanpak

Patiënten leren eerst een goede zit- en hoofdhouding, want dat vermindert de kauw- en slikproblematiek. Bij de behandeling worden vaak een ergotherapeut (voor goede zitvoorziening, aangepast servies en bestek) en diëtist (voor aanpassing in voedingswaarde en samenstelling van maaltijden) ingeschakeld.

Probleem: speekselverlies

Mogelijke oplossing: gerichte logopedische behandeling

Omdat de slikspieren achteruit gaan, blijft er speeksel in de mond achter. De logopedist kan leren vaker en efficiënter te slikken. Daarnaast is medicatie een optie.

Probleem: communicatie verloopt moeizaam

Mogelijke oplossing: logopedische oefeningen

Parkinson kan communiceren erg bemoeilijken. Problemen kunnen verergeren bij telefoneren, in een omgeving met herrie, bij onverwachte situaties, in een groot gezelschap. De logopedist kan de problemen en situaties analyseren en ze met gerichte oefeningen en adviezen aanpakken. Als het echt niet mogelijk is om verstaanbaar te spreken, kan de logopedist specifieke communicatiehulpmiddelen inzetten.