Karakterisering en behandeling van de PP2A/LRRK2-route bij de ziekte van Parkinson

  • Hoofdonderzoeker: prof. dr. A. Kortholt, Rijksuniversiteit Groningen 
  • In samenwerking met:dr. Hardy Rideout, Biomedical Research Foundation, Academie van Athene en post-doc Panagiotis Athanasopoulos
  • Projectduur: 2 jaar
  • Aangevraagd budget: € 321.950,00.
     

Doelstellingen

De ziekte van Parkinson is een hersenaandoening die bewegingsproblemen veroorzaakt doordat dopamine-producerende hersencellen afsterven. Een eiwit genaamd LRRK2 is vaak overactief bij parkinson, wat schadelijk is voor hersencellen. Een ander eiwit, PP2A, werkt als een rem die de schadelijke effecten van LRRK2 kan verminderen. Echter, bij parkinsonpatiënten functioneert PP2A minder goed. 

Dit onderzoek heeft als doel: 

  • Beter te begrijpen hoe PP2A en LRRK2 samenwerken in hersen- en immuuncellen. 
  • Manieren te vinden om PP2A te activeren met kleine moleculen genaamd SMAPs (Small Molecule Activators of PP2A). 
  • Deze mogelijke behandeling te testen in celmodellen om te kijken of het hersencellen beschermt. 

Als dit succesvol is, kan dit onderzoek een nieuwe strategie bieden om parkinson te behandelen, door de activiteit van PP2A te herstellen en de schadelijke effecten van LRRK2 te verminderen. 

Onderzoeksdetails

Het onderzoek is opgedeeld in drie werkpakketten: 

Werkpakket 1: Hoe werken PP2A en LRRK2 in hersen- en immuuncellen? 

  • Onderzoeken hoe deze eiwitten samenwerken in hersencellen en immuuncellen. 
  • Bloedmonsters van parkinsonpatiënten en gekweekte muizenneuronen gebruiken. 
  • Kijken hoe deze eiwitten reageren op schadelijke omstandigheden, zoals blootstelling aan ophopingen van alfa-synucleïne (een kenmerk van parkinson). 

Werkpakket 2: Studie van patiëntenmonsters en stamcellen 

  • Onderzoeken hoeveel PP2A en LRRK2 aanwezig en actief zijn in hersen- en bloedmonsters van parkinsonpatiënten. 
  • Stamcellen (iPSCs) van parkinsonpatiënten gebruiken om hersen- en immuuncellen na te bootsen. 
  • Vergelijken of deze cellen zich anders gedragen bij mensen met parkinson dan bij gezonde individuen. 

Werkpakket 3: Testen van PP2A-activerende medicijnen (SMAPs) 

  • PP2A-activerende medicijnen (SMAPs) testen in hersen- en immuuncelmodellen. 
  • Bekijken of deze medicijnen neuronen kunnen beschermen tegen schade door LRRK2 en alfa-synucleïne. 
  • Samenwerken met RAPPTA Therapeutics, een bedrijf dat PP2A-gerichte medicijnen ontwikkelt. 

Gewenste resultaten

Bevestigen dat PP2A een sleutelrol speelt in de regulatie van LRRK2 bij parkinson en nieuwe manieren ontdekken om PP2A-activiteit te herstellen in parkinsonmodellen. Ook willen de onderzoekers testen of bepaalde medicijnen (SMAPs) effectief zijn als mogelijke parkinson-behandeling. Als deze medicijnen werken, kunnen ze mogelijk het ziekteproces vertragen en een nieuwe behandelingsoptie bieden voor parkinson. 

Betekenis voor patiënten, onderzoekers en financiers

Voor patiënten en mantelzorgers kan dit onderzoek leiden tot een nieuwe behandeling die anders werkt dan de huidige dopamine-therapieën. In plaats van alleen symptomen te bestrijden, richt deze aanpak zich op het beschermen van hersencellen. 

Voor wetenschappers en artsen geeft de studie nieuwe inzichten in hoe parkinson ontstaat en hoe hersencellen worden aangetast. Dit leidt naar therapieën die zich richten op PP2A-regulatie. 
Voor investeerders en farmaceutische bedrijven kan dit onderzoek de basis leggen voor klinische tests van PP2A-gerichte medicijnen. De samenwerking met RAPPTA Therapeutics toont aan dat de industrie interesse heeft in deze behandelingsaanpak. 

Dit onderzoek heeft het potentieel om de behandeling van parkinson te veranderen door niet alleen de symptomen te verlichten, maar ook het ziekteproces zelf te vertragen. 

Hoe kun je helpen?

Zonder de ruimhartige steun van mensen zoals jij, kunnen wij geen baanbrekend onderzoek steunen. Help je ook mee met een donatie voor onderzoek?

Deel dit artikel